Më 16 korrik, Komisioni Evropian propozoi Kornizën e re Financiare Shumëvjeçare (2028–2034), me vlerë 1.816 trilionë euro. Kjo kornizë synon ta bëjë buxhetin e BE-së më fleksibël, më të thjeshtë dhe më të përshtatshëm për nevojat që ndryshojnë.

Instrumenti “Lidhja e Evropës” (CEF) do të forcohet ndjeshëm, me 51.5 miliardë euro të propozuara për transportin – dy herë më shumë se më parë. Një qëllim kryesor është përfundimi i rrjetit TEN-T deri në vitin 2034, duke përfshirë projekte ndërkufitare dhe lidhje me vende si Ukraina dhe Ballkani Perëndimor.

Edhe infrastruktura e energjisë do të përfitojë më shumë fonde. Pjesa e energjisë në CEF do të rritet nga 6 në 30 miliardë euro për të përmirësuar rrjetet dhe pavarësinë energjetike. Gjithashtu, Fondi i ri Evropian i Konkurrencës (410 miliardë euro) do të mbështesë transportin e pastër dhe dixhital, duke përfshirë karburantet alternative, automatizimin dhe teknologjitë me përdorim të dyfishtë. Këto përpjekje do të mbështeten edhe nga Fondi i Inovacionit dhe programi Horizon Europe.

Partneritetet Kombëtare dhe Rajonale do të ndihmojnë në përputhjen e investimeve vendore me prioritetet e BE-së, si rrjeti TEN-T, transporti i pastër dhe lëvizshmëria ushtarake. Vendet e Kohezionit do të kenë vëmendje të veçantë për të zbutur pabarazitë në infrastrukturë.

Komisioneri Tzitzikostas, në fjalën e tij para Komitetit të Transportit në Parlamentin Evropian, përshëndeti rritjen e buxhetit, por paralajmëroi se shumë projekte të mëdha ende varen nga ndihma e BE-së. Ai kërkoi rregulla më të thjeshta, më shumë transparencë në financim dhe angazhim më të madh nga vendet anëtare, duke theksuar se edhe me dyfishim buxheti mund të mos mjaftojë për shkak të konkurrencës për fonde.

Foto: Bashkimi Evropian